Zašto je ekologija važna

Izvor: Zašto je ekologija važna

Ekologija je nauka koja proučava ekološke probleme živih bića. Kao grana biologije, ekologija ispituje život, osobine i uticaje biljaka i životinja na životnu sredinu. Iako proučava biljke i životinje odvojeno, ne pravi diskriminaciju, jer su i biljke i životinje dio prirode i žive zajedno. Ekološka struktura svijeta počela se intenzivnije proučavati u novije vrijeme. Kako se zagađenje životne sredine povećava, ulažu se napori da se šteta nanesena prirodi svede na minimum.

Riječ ekologija potiče iz grčkog jezika i znači „dom“. Ljudi nanose štetu okolini u kojoj žive, što dovodi do zagađenja životne sredine. Ekologija se bavi proučavanjem uticaja ovakvih promjena na biljke i životinje.

Najvažnija razlika između ekologije i drugih disciplina jeste način na koji živa bića utiču na okruženje u kojem žive. Pored negativnih uslova koje stvaraju ljudi i druga živa bića, a koji dovode do narušavanja ekološke ravnoteže, poseban problem predstavlja i nuklearni otpad koji se ne može reciklirati i čiji negativni uticaji traju veoma dugo.

Svijet danas ima populaciju od više od milijardu ljudi, kao i veliki broj biljnih i životinjskih vrsta. Međutim, zbog sve većeg zagađenja životne sredine, planeta bi uskoro mogla izgubiti svoje vitalne znakove. Sa pogoršanjem ekološke ravnoteže, mnoge razvijene zemlje i zemlje u razvoju, posebno članice Evropske unije, pokrenule su projekte za sprečavanje zagađenja životne sredine. Faktori koji utiču na ekološku ravnotežu su brojni, kao što su porast populacije, nepravilna urbanizacija, neodgovorna potrošnja hrane i energije. Kao rezultat napora da se spriječe negativni efekti poput klimatskih promjena, nuklearnog otpada i širenja bolesti, nastao je projekat Eko-etiketa.

Šta je eko-etiketa?

Eko-etiketa je sistem koji je Savjet Evropske unije uspostavio 1992. godine radi zaštite životne sredine i promovisanja ekološki prihvatljivih proizvoda. Iako je u početku bila namijenjena potrošačkim proizvodima poput hrane i lijekova, danas se primjenjuje na veliki broj proizvoda. Eko-etiketa se označava prepoznatljivim cvjetnim amblemom na proizvodima, čime se ističu njihove ekološke prednosti.

Turska je započela rad na eko-etiketiranju kroz Ministarstvo životne sredine i urbanizacije, a pravilnik je objavljen 2018. godine. Sertifikati eko-etikete izdaju se proizvodima koji ispunjavaju propisane standarde. Sa brzim porastom svjetske populacije, zemlje sve više daju prioritet ekološkom planiranju, uključujući potrošačke proizvode, upravljanje otpadom, hemijski otpad iz industrije i kozmetičke proizvode.

Ko reguliše eko-etiketu?

Međunarodni naziv ekološke oznake je Ecolabel. Ona predstavlja jedini zvanično priznati dokument u Evropskoj uniji koji se odnosi na zaštitu životne sredine. Eko-etiketa se može dodijeliti svim proizvodima koji ispunjavaju propise nadležnih institucija.

Eko-etiketa pruža značajnu podršku izvozu, jer proizvodi sa ovom oznakom imaju prednost na međunarodnom tržištu. Takođe, ona predstavlja pokazatelj ekološke svijesti jedne zemlje. Ne postoje komercijalne sankcije, ali su proizvodi sa cvjetnim amblemom često privilegovani u zelenim javnim nabavkama u Evropskoj uniji.

Proces proizvodnje proizvoda sa eko-etiketom pažljivo se nadzire od strane nezavisnih tijela Evropske unije, pri čemu se posebna pažnja posvećuje reciklaži, potrošnji energije, sirovinama i upotrebi hemikalija. Osnovni kriterijum jeste da proizvod bude reciklabilan ili da ima minimalan negativan uticaj na životnu sredinu.

U okviru ovog sistema ispituju se različite grupe proizvoda, uključujući sredstva za čišćenje, tehnološke proizvode, kućne aparate, namještaj, energiju za grijanje, hotelske usluge, poljoprivredne proizvode, građevinske materijale i tekstil. Naknade se drže na što nižem nivou kako bi se očuvali kvalitet i povjerenje potrošača. Iako eko-etiketa ima jednostavan logo i niske troškove, pravo na njeno korišćenje imaju samo proizvodi najvišeg kvaliteta.

Ako želiš, mogu: